Osoby z wysok─ů wra┼╝liwo┼Ťci─ů silniej odczuwaj─ů stresy, s─ů wra┼╝liwe na b├│l i nieustannie wszystko analizuj─ů. Czy to ich s┼éabo┼Ť─ç, czy moc ÔÇô t┼éumaczy Magda Danilos, filozof i dyplomowany coach rozwoju osobistego.

Czym dla Ciebie jest wra┼╝liwo┼Ť─ç?

Przez wiele lat r├│┼╝nie my┼Ťla┼éam na temat wra┼╝liwo┼Ťci, dzi┼Ť zdecydowanie odpowiadam, ┼╝e jest to moc. Przez wi─Ökszo┼Ť─ç ┼╝ycia moje przekonanie o wra┼╝liwo┼Ťci by┼éo bardzo niewspieraj─ůce. Do 34. roku ┼╝ycia by┼éam prze┼Ťwiadczona, ┼╝e wysoka wra┼╝liwo┼Ť─ç jest cech─ů, kt├│ra mi utrudnia ┼╝ycie i powoduje, ┼╝e w r├│┼╝nych sytuacjach bardziej ni┼╝ inni prze┼╝ywam, analizuje. To ÔÇ×bardziejÔÇŁ w moim przekonaniu wcale nie oznacza┼éo ÔÇ×lepiejÔÇŁ, tylko ÔÇ×mocniejÔÇŁ, czyli ÔÇ×gorzejÔÇŁ. W pewnym momencie dotar┼éo do mnie, ┼╝e ┼Ťwiat potrzebuje inno┼Ťci w dobrym tego s┼éowa znaczeniu. W jednej z ksi─ů┼╝ek Elaine Aron, ameryka┼äskiej psycholog klinicznej, kt├│ra dziesi─ůtki lat swojej kariery zawodowej po┼Ťwi─Öci┼éa badaniu i opisywaniu wysokiej wra┼╝liwo┼Ťci, pojawi┼éa si─Ö bardzo ciekawa opowie┼Ť─ç. Dotyczy┼éa ona roli osoby wysoko wra┼╝liwej w prehistorycznym plemieniu. Zgodnie z przywo┼éan─ů przez Elaine histori─ů, plemi─Ö, kt├│re siedzia┼éo w jaskini przy ognisku jakie┼Ť 30-40 tysi─Öcy lat temu i zaj─Öte by┼éo przygotowaniem posi┼éku, a nast─Öpnie jego konsumpcj─ů, nie by┼éo w stanie zauwa┼╝y─ç, ┼╝e pod wp┼éywem rozchodz─ůcych si─Ö w powietrzu zapach├│w, wok├│┼é jaskini zacz─Ö┼éy gromadzi─ç si─Ö dzikie zwierz─Öta. To w┼éa┼Ťnie osoba wra┼╝liwa by┼éa tym cz┼éonkiem spo┼éeczno┼Ťci, kt├│ry jako pierwszy wychwyci┼é nadci─ůgaj─ůce zagro┼╝enie. Stan─Ö┼éa w roli str├│┼╝a, kt├│ry zaalarmuje ca┼ée plemi─Ö i tym samym uchroni je przed niebezpiecze┼ästwem. Zanim przeczyta┼éam t─Ö histori─Ö, nie do ko┼äca by┼éam w stanie zrozumie─ç sens swojej inno┼Ťci. Gdy zg┼é─Öbia┼éam ten temat zda┼éam sobie spraw─Ö, ┼╝e jest niemal niewyobra┼╝alne, by na ┼Ťwiecie nie by┼éo wysoko wra┼╝liwych terapeut├│w, ksi─Ö┼╝y, artyst├│w czy lekarzy. Dzi┼Ť, gdy przygl─ůdam si─Ö sobie i innym osobom wysoko wra┼╝liwym zauwa┼╝am, ┼╝e dysponujemy cechami zar├│wno negatywnymi, jak i pozytywnymi ÔÇô natomiast z perspektywy osoby ┼Ťwiadomie korzystaj─ůcej z dobrodziejstw, jakie niesie wra┼╝liwo┼Ť─ç mog─Ö przyzna─ç, ┼╝e pozytywne cechy przewa┼╝aj─ů nad negatywnymi.

Opowiedz, jak wygl─ůda┼éa Twoja transformacja od ┼╝ycia z nieu┼Ťwiadomion─ů wysok─ů wra┼╝liwo┼Ťci─ů do ┼╝ycia w wysokiej samo┼Ťwiadomo┼Ťci, w kt├│rej potrafisz zarz─ůdza─ç swoimi zasobami?

Moment, w kt├│rym zorientowa┼éam si─Ö, ┼╝e jestem wysoko wra┼╝liwa by┼é nie tyle trudny, co uwalniaj─ůcy. Moja transformacja dokona┼éa si─Ö pod wp┼éywem filmu, kt├│ry na YouTube opublikowa┼éa terapeutka i coach Magdalena Szpilka. Kilka dni po obejrzeniu tego filmu najwa┼╝niejszym odkryciem by┼éo dla mnie to, ┼╝e w tym, jak si─Ö czuj─Ö nie jestem sama. W czasie, gdy rozpozna┼éam u siebie wysok─ů wra┼╝liwo┼Ť─ç, by┼éam ju┼╝ w procesie terapii i moje odkrycie wnios┼éam do spotka┼ä z terapeutk─ů, co ostatecznie mocno przyspieszy┼éo m├│j rozw├│j. Praca z wra┼╝liwo┼Ťci─ů rozpoczyna si─Ö od pracy nad zmian─ů przekona┼ä.

A jakie przekonania maj─ů osoby wra┼╝liwe i co o sobie my┼Ťl─ů?

Najcz─Ö┼Ťciej spotykam si─Ö z takim przekonaniem, ┼╝e wra┼╝liwo┼Ť─ç jest s┼éabo┼Ťci─ů. Inne popularne przekonania mog─ů dotyczy─ç prze┼╝ywania emocji. Jako osoby wysoko wra┼╝liwe mocno prze┼╝ywamy emocje i cz─Östo si─Ö przebod┼║cowujemy emocjonalnie ÔÇô w zwi─ůzku z tym jest du┼╝o przekona┼ä, takich jak: ÔÇ×nie wolno p┼éaka─çÔÇŁ, ÔÇ×nie wolno si─Ö z┼éo┼Ťci─çÔÇŁ. Z┼éo┼Ť─ç i smutek traktowane s─ů wtedy jako z┼ée i niepo┼╝─ůdane emocje. Wiele przekona┼ä dotyczy te┼╝ wstydu i niewystarczalno┼Ťci wzgl─Ödem ┼Ťwiata ÔÇô te przekonania s─ů znacznie silniejsze u os├│b wra┼╝liwych. Pocz─ůtek budowania si─Ö tych przekona┼ä zaczyna si─Ö ju┼╝ w dzieci┼ästwie, poniewa┼╝ wra┼╝liwe dzieci s─ů cz─Östo wytykane palcami, nazywane beks─ů, histerykiem, co tylko umacnia je w przekonaniu, ┼╝e nie pasuj─ů do ┼Ťwiata. W┼éa┼Ťnie dlatego ja u┼╝ywam s┼éowa ÔÇ×inno┼Ť─çÔÇŁ, poniewa┼╝ osoby wra┼╝liwe czuj─ů si─Ö inne, odstaj─ůce od reszty. Jako ma┼éa, wysoko wra┼╝liwa dziewczynka wola┼éam sp─Ödza─ç wolny czas blisko natury, w┼Ťr├│d kwiat├│w, motyli, podczas gdy moi r├│wie┼Ťnicy godzinami bawili si─Ö ze sob─ů w r├│┼╝ne gry i zabawy w grupie. Dla mnie spotkania z natur─ů by┼éy sposobem na regulowanie moich emocji i by┼éy ciekawsz─ů alternatyw─ů dla zabaw, w kt├│rych mog┼éam oberwa─ç pi┼ék─ů i do┼Ťwiadczy─ç fizycznego b├│lu.

Jaki zwi─ůzek wra┼╝liwo┼Ť─ç ma z odwag─ů, na temat kt├│rej jest Twoja kolejna ksi─ů┼╝ka?

Jestem przekonana, ┼╝e aby dobrze zadba─ç o swoje potrzeby, musz─Ö by─ç odwa┼╝na, by najpierw nazwa─ç swoje potrzeby, a potem odwa┼╝nie zakomunikowa─ç je ┼Ťwiatu. Je┼Ťli chodzi o odwag─Ö, to w tym temacie od lat mam swoj─ů mentork─Ö ÔÇô Bren├ę Brown, kt├│ra pracuj─ůc na Uniwersytecie Houston w Teksasie bada zar├│wno odwag─Ö, jak i wstyd oraz wra┼╝liwo┼Ť─ç. W swoich badaniach Bren├ę odkry┼éa, ┼╝e odwaga jest bezpo┼Ťrednio powi─ůzana z wra┼╝liwo┼Ťci─ů i ┼╝e bez wra┼╝liwo┼Ťci nie da si─Ö by─ç odwa┼╝nym. Amerykanka w swojej pracy podaje nowe okre┼Ťlenie, kt├│re w jej przekonaniu oddaje wra┼╝liwo┼Ť─ç i jest to umiej─Ötno┼Ť─ç ods┼éaniania siebie przed ┼Ťwiatem. Wra┼╝liwa osoba ods┼éania si─Ö na dzia┼éanie ┼Ťwiata, poniewa┼╝ jej sk├│ra jest du┼╝o cie┼äsza, wi─Öc odbieranie wszelkich bod┼║c├│w zewn─Ötrznych jest bardziej intensywne, a cz─Östo dotkliwe, niekomfortowe.

Skoro ju┼╝ o tym m├│wimy, o delikatno┼Ťci i cienkiej sk├│rze, to mo┼╝e zdradzisz nam, dlaczego wybra┼éa┼Ť meduz─Ö jako swoje zwierz─Ö mocy, o czym wspominasz te┼╝ na swoim blogu?

Meduza na pierwszy rzut oka wydaje si─Ö krucha, delikatna, z drugiej strony boimy si─Ö jej, bo mo┼╝e by─ç niebezpieczna. Dla mnie to zwierz─Ö jest pi─Ökne i majestatyczne w swoim spokoju ÔÇô potrafi porusza─ç si─Ö w wodzie z gracj─ů, bez wzgl─Ödu na panuj─ůce okoliczno┼Ťci i dodatkowo, gdy mu si─Ö dobrze przyjrzymy, wygl─ůda jakby ┼Ťwieci┼éo od ┼Ťrodka. Meduza ma w sobie trzy elementy: wewn─Ötrzn─ů si┼é─Ö, spok├│j i ┼Ťwiat┼éo. Bez wzgl─Ödu na panuj─ůce dooko┼éa okoliczno┼Ťci, to my mo┼╝emy zdecydowa─ç o tym, jak─ů postaw─Ö obierzemy w stosunku do ┼Ťwiata. Mamy w sobie zar├│wno moc, jak i wra┼╝liwo┼Ť─ç. Meduza jest przyk┼éadem zwierz─Öcia, kt├│re jest delikatne, subtelne ÔÇô ale w┼éa┼Ťnie to staje si─Ö jej si┼é─ů. Wiele os├│b pyta mnie cz─Östo, jak to jest, ┼╝e z jednej strony potrafi─Ö by─ç wra┼╝liwa, a z drugiej ÔÇô w pewnych sytuacjach bardzo odwa┼╝na, silna. Uwa┼╝am, ┼╝e wra┼╝liwo┼Ť─ç mo┼╝e zasila─ç i uzupe┼énia─ç pewno┼Ť─ç siebie, wysokie poczucie w┼éasnej warto┼Ťci pod warunkiem, ┼╝e mamy o tych cechach odpowiednie przekonania i potrafimy ┼Ťwiadomie korzysta─ç z w┼éasnych zasob├│w.

Gdy ju┼╝ rozpoznamy w sobie cechy osoby wysoko wra┼╝liwej, to czy mo┼╝emy sobie pom├│c, ┼╝eby by┼éo nam z t─ů cech─ů ┼éatwiej ┼╝y─ç?

Kluczow─ů rzecz─ů w odkrywaniu wra┼╝liwo┼Ťci jest wnoszenie ┼Ťwiadomo┼Ťci dotycz─ůcej samego siebie w r├│┼╝ne obszary ┼╝ycia. Dwa wa┼╝ne pytania, kt├│re ja bardzo cz─Östo zadaj─Ö w swoim ┼╝yciu zawodowym, to: ÔÇ×czego ty teraz potrzebujeszÔÇŁ oraz ÔÇ×co jest we mnie ┼╝yweÔÇŁ ÔÇô te pytania odnosz─ů si─Ö bardzo do ÔÇ×tu i terazÔÇŁ oraz do tego, ┼╝e ka┼╝dego dnia mo┼╝emy czu─ç si─Ö inaczej i potrzebowa─ç czego┼Ť innego. Gdy dowiedzia┼éam si─Ö o swojej wra┼╝liwo┼Ťci, to by┼éo to dla mnie jak uzyskanie instrukcji obs┼éugi do samej siebie. Zrozumia┼éam, ┼╝e wa┼╝ne jest, by obserwowa─ç siebie w r├│┼╝nych sytuacjach, tzn. w ┼Ťrodowisku zawodowym, domowym, gdy jestem sam/sama. W dbaniu o siebie warto pami─Öta─ç o jednej bardzo wa┼╝nej rzeczy ÔÇô wszystko, czego potrzebujemy, mamy ju┼╝ w sobie. Pewna ira┼äska przypowie┼Ť─ç m├│wi o tym, ┼╝e bogowie chcieli kiedy┼Ť ukry─ç przed lud┼║mi najwi─Ökszy skarb na ┼Ťwiecie. Rozwa┼╝ali, czy ten skarb zakopa─ç, ukry─ç na dnie oceanu, ostatecznie zdecydowali, by ukry─ç go w ┼Ťrodku cz┼éowieka, poniewa┼╝ wtedy najtrudniej b─Ödzie go ludziom odnale┼║─ç. Ta przypowie┼Ť─ç pokazuje, ┼╝e od dziecka jeste┼Ťmy uczeni kierowania wszelkiej uwagi na zewn─ůtrz ÔÇô nie na siebie, ale na innych ludzi, na dobra materialne i inne dobrodziejstwa tego ┼Ťwiata. Dopiero po czasie orientujemy si─Ö, ┼╝e takie dzia┼éanie nie daje nam tego, czego pragniemy.

Zanim pozna┼éam wra┼╝liwo┼Ť─ç, pytanie: ÔÇ×co ja teraz prze┼╝ywamÔÇŁ wydawa┼éo mi si─Ö absurdalne i do┼Ť─ç przera┼╝aj─ůce, poniewa┼╝ analizowanie emocji wymaga┼éo zagl─ůdania w moje stany wewn─Ötrzne. W zwi─ůzku z tym przez wiele lat robi┼éam wszystko, by zag┼éuszy─ç w┼éasne my┼Ťli i emocje ÔÇô prac─ů, ci─ůg┼éym byciem zaj─Öt─ů, mediami spo┼éeczno┼Ťciowymi, mas─ů tzw. odci─ůgaczy. Przez wiele lat ucieka┼éam przed tym, co prze┼╝ywam. Dzi┼Ť ju┼╝ nie jestem odci─Öta od emocji i przez to te┼╝ du┼╝o bardziej szcz─Ö┼Ťliwa oraz spe┼éniona.

A czy w pomaganiu sobie mo┼╝e nam te┼╝ pom├│c natura?

Zdecydowanie tak. Szukaj─ůc regulowania emocji i wewn─Ötrznej harmonii, warto wr├│ci─ç do bliskiego kontaktu z natur─ů i praktykowa─ç uwa┼╝no┼Ť─ç podczas spaceru w lesie czy w parku. Sama mieszkam blisko lasu i staram si─Ö chodzi─ç na regularne spacery ÔÇô praktykuj─Ö w ten spos├│b znane w kulturze japo┼äskiej ÔÇ×shinrin yokuÔÇŁ, czyli k─ůpiele le┼Ťne. Takie aktywne i mocno zakorzeniaj─ůce nas w chwili obecnej dzia┼éania w stylu self-care pozwalaj─ů mi ukoi─ç zmys┼éy, pracowa─ç nad ┼Ťwiadomym oddechem i wraca─ç do siebie, do czego gor─ůco zach─Öcam wszystkich czytelnik├│w magazynu ÔÇ×NaturaÔÇŁ.