Od pocz膮tku swojej kariery musia艂a zmaga膰 si臋 艂atk膮 c贸rki znanego Beatlesa. Cho膰 krytycy twierdzili, 偶e nazwisko sztucznie przyspieszy艂o jej awans, Stella nie raz udowodni艂a, 偶e zas艂uguje na sukces. Ekologiczn膮 rewolucj臋 w bran偶y modowej rozpocz臋艂a dwie dekady temu i dotychczas nie zboczy艂a z obranej 艣cie偶ki.

Stella McCartney to niekwestionowana pionierka etycznej mody, kt贸ra stara si臋 zmieni膰 od wewn膮trz jedn膮 z najbardziej zanieczyszczaj膮cych 艣rodowisko bran偶 na 艣wiecie i robi to niezwykle skutecznie. Ostatnio zrobi艂o si臋 o niej g艂o艣no za spraw膮 Mylo, czyli alternatywnego dla sk贸ry materia艂u wykonanego z grzybni. Torebki powsta艂e ze struktury korzeniowej grzyb贸w mo偶na by艂o po raz pierwszy zobaczy膰 w pa藕dzierniku na paryskim Fashion Week.聽

鈥 Sk贸ra Mylo to prze艂omowy moment nie tylko dla nas, ale i dla ca艂ego 艣wiata. To, co widzimy dzi艣 na wybiegu, to 艣wiadomy przemys艂 modowy jutra 鈥 zapowiada艂a projektantka. Jej s艂owa okaza艂y si臋 prorocze. W lipcu na rynek maj膮 trafi膰 nie tylko torebki, ale tak偶e buty i p艂aszcze wykonane z grzyb贸w.聽

To nie jest pierwsza ekologiczna innowacja, jak膮 Stella zaskoczy艂a bran偶臋 modow膮. Wyznaczon膮 przez siebie 艣cie偶k膮 pod膮偶a od ponad 20 lat. Od samego pocz膮tku swojej kariery nie wyprodukowa艂a ani jednej rzeczy ze sk贸ry, futra lub pi贸r. Nieekologiczne materia艂y zast臋puje swoimi. By艂o ju偶 KOBA Fur-Free Fur, czyli futro wykonane z materia艂贸w pochodzenia ro艣linnego i nadaj膮ce si臋 do recyklingu. Media rozpisywa艂y si臋 na temat biodegradowalnego i ro艣linnego zamszu oraz ekologicznej we艂ny. Ju偶 wiadomo, 偶e na Mylo si臋 nie zako艅czy. Projektantka wraz z firm膮 Bolt Threads pracuje nad wprowadzeniem na rynek autorskiego jedwabiu. Pierwsze partie tkaniny wyprodukowano z dro偶d偶y i cukru. Jak na razie Microsilk, bo tak nazwano wega艅ski jedwab, pos艂u偶y艂 do stworzenia dw贸ch sukienek oraz kolekcji krawat贸w.聽

Stella promuje nie tylko zr贸wnowa偶on膮 i etyczn膮 mod臋, ale tak偶e walczy o ograniczenie konsumpcji i produkcji mi臋sa na 艣wiecie. Od urodzenia jest wegetariank膮. Aby zach臋ci膰 do wi臋kszej troski o zwierz臋ta i nie epatowa膰 przy tym patosem, cz臋sto si臋ga po humor. W jej ostatniej sesji zdj臋ciowej, promuj膮cej jesienn膮 kolekcj臋, mo偶na by艂o zobaczy膰 modelki nosz膮ce pluszowe g艂owy zwierz膮t. Przes艂anie by艂o proste: ludzie i zwierz臋ta to istoty sobie r贸wnie.聽

Czym skorupka za m艂odu鈥

C贸rka Paula McCartneya oraz fotografki i aktywistki Lindy Eestman edukacj臋 ekologiczn膮 oraz poszanowanie dla zwierz膮t wynios艂a z domu. Nie znaj膮c biografii Stelli mo偶na by przypuszcza膰, 偶e c贸rka Beatlesa zosta艂a wychowana w duchu rock and rolla. Dzieci艅stwo sp臋dzi艂a bowiem w trasach koncertowych, ale nie z The Beatles. Stella urodzi艂a si臋 w 1971 roku, czyli rok po rozpadzie s艂ynnej Czw贸rki z Liverpoolu. Jednak wkr贸tce po jej narodzinach rodzice za艂o偶yli The Wings. Co ciekawe, nazwa zespo艂u mia艂a nawi膮zywa膰 do modlitwy Paula McCartneya spod sali szpitalnej, w kt贸rej, po komplikacjach, ma艂a Stella przysz艂a na 艣wiat. Zdawa膰 by si臋 mog艂o, 偶e 偶ycie w tourn茅e by艂o jej pisane. Tak si臋 jednak nie sta艂o.

W 1981 roku, po zako艅czeniu dzia艂alno艣ci The Wings, rodzina przenios艂a si臋 na ekologiczn膮 farm臋 w Sussex. Wtedy McCartneyowie zanurzyli si臋 w wiejskim 偶yciu. Hodowali zwierz臋ta gospodarskie i uprawiali warzywa. Po przeprowadzce na wie艣 dzieci艅stwo Stelli, mimo znanych rodzic贸w, sta艂o si臋 nadzwyczaj normalne.聽

鈥 Najwa偶niejsza rada, jak膮 w 偶yciu otrzyma艂am, brzmia艂a: czy艅 innym to, co chcia艂aby艣, aby oni czynili tobie 鈥 tak wspomina艂a swoje dzieci艅stwo w wywiadzie dla The Guardian.

Skazana na sukces

Stella od najm艂odszych lat wiedzia艂a, 偶e swoj膮 przysz艂o艣膰 chce zwi膮za膰 z mod膮. Pierwsz膮 kurtk臋 zaprojektowa艂a jako nastolatka. Maj膮c 15 lat trafi艂a na sta偶 do znanego francuskiego projektanta Christiana Lacroix. Z艂o艣liwi m贸wili wtedy, 偶e tylko c贸rka Beatlesa mog艂a liczy膰 na taki start. P贸藕niej McCartney kszta艂ci艂a si臋 w Central Saint Martins College of Art & Design w Londynie. Jej pokaz dyplomowy w 1997 roku wywo艂a艂 niema艂e zamieszanie w mediach. Wzi臋艂y w nim udzia艂 topowe modelki, a zarazem kole偶anki Stelli 鈥 Naomi Campbell i Kate Moss.聽

Po uko艅czeniu studi贸w pracowa艂a u krawca ze s艂ynnego Savile Row 鈥 Edwarda Sextona, kt贸ry szy艂 ubrania dla Beatles贸w. Mo偶na przypuszcza膰, 偶e osoby nieprzychylne jej karierze tak偶e nie stroni艂y wtedy od z艂o艣liwo艣ci. Wkr贸tce zosta艂a dyrektorem kreatywnym paryskiego domu mody Chlo茅. Na tym stanowisku zast膮pi艂a samego Karla Lagerfelda. W 2001 r. za艂o偶y艂a w艂asn膮 mark臋 w ramach sp贸艂ki joint venture z firm膮 Kering, w艂a艣cicielem Gucci. Po 17 latach zako艅czy艂a t臋 wsp贸艂prac臋, a rok p贸藕niej koncern LVMH (Louis Vuitton Mo毛t Hennessy) odkupi艂 mark臋 McCartney. Od 2019 roku pracuje dla Bernarda Arnaulta nie tylko jako projektantka, ale te偶 jako specjalny doradca ds. zr贸wnowa偶onego rozwoju mody. Styl wypracowany przez Stell臋 cz臋sto jest okre艣lany mianem odpowiedzialnego luksusu.聽

W cieniu ojca i na 艣wieczniku

Bycie c贸rk膮 znanego Beatlesa to nie tylko przywileje, ale te偶 偶ycie na 艣wieczniku. Od samego pocz膮tku zarzucano Stelli, 偶e osi膮gn臋艂a sukces dzi臋ki pochodzeniu. Ona sama nigdy nie ukrywa艂a, 偶e rodzice mogli jej w karierze.聽

鈥 Najwi臋kszym luksusem posiadania takich rodzic贸w jest to, 偶e dzi臋ki temu nie musia艂am i艣膰 na kompromis 鈥 powiedzia艂a niegdy艣 w wywiadzie dla Guardiana.聽

Mimo wypracowanej ju偶 renomy, do dzisiaj wytyka si臋 jej, 偶e wykorzystuje nazwisko ojca, a nawet, 偶e pr贸buje si臋 dorobi膰 na jego karierze. W grudniu 2021 roku projektantka wypu艣ci艂a kolekcj臋 鈥濭et Back鈥 inspirowan膮 Beatlesami. Premiera zbieg艂a si臋 z pierwszym pokazem filmu dokumentalnego pod tym samym tytu艂em, autorstwa Petera Jacksona. W angielskiej prasie znowu zawrza艂o. Najwi臋kszy zarzut dotyczy艂 cen ubra艅. Za kurtk臋 bomberk臋, wzorowan膮 na garderobie Sir Paula, trzeba by艂o zap艂aci膰 1795 funt贸w. Sweter z logo Strawberry Fields wyceniono na 895, a skarpetki na 70 funt贸w.

Krytyka pod adresem Stelli McCartney nie dotyczy tylko jej pochodzenia. Nieraz nazywano j膮 ekoterrorystk膮, a ona sama przyznaje, 偶e w pewnych kwestiach nie uznaje kompromis贸w. W g艂o艣nym wywiadzie dla Guardiana powiedzia艂a, 偶e jej pracownicy nie mog膮 je艣膰 mi臋sa ani ryb. Nieoficjalnie m贸wi si臋, 偶e niezastosowanie si臋 do tej zasady grozi zwolnieniem z pracy.

Projektantce zarzucano te偶 hipokryzj臋. Wiele razy by艂a krytykowana za to, 偶e sprowadzaj膮c materia艂y z odleg艂ych zak膮tk贸w 艣wiata, zwi臋ksza 艣lad w臋glowy. Dosta艂o si臋 jej tak偶e za wykorzystywanie jedwabiu w swoich kolekcjach.

Stella zdaje si臋 nie przejmowa膰 zbytnio krytyk膮, ale konstruktywn膮 bierze sobie do serca, czego przyk艂adem jest rezygnacja z naturalnego jedwabiu.聽

Medal od kr贸lowej

Up贸r c贸rki McCartneya w d膮偶eniu do zrewolucjonizowania mody jest nie tylko krytykowany, ale te偶 doceniany na ca艂ym 艣wiecie. W listopadzie 2021 roku Stella mia艂a okazj臋 zaprezentowa膰 swoj膮 wystaw臋 Future of Fashion na szczycie klimatycznym ONZ.

鈥 Przyjecha艂am na COP26 gotowa reprezentowa膰 bran偶臋 mody 鈥 jedn膮 z najbardziej zanieczyszczaj膮cych 艣rodowisko na 艣wiecie. Moim celem by艂o przyci膮gni臋cie uwagi tych, kt贸rzy maj膮 mo偶liwo艣膰 wprowadzenia rzeczywistych zmian poprzez polityk臋, zach臋ty i inwestycje wspieraj膮ce innowacje korzystne dla przyrody. Poprosi艂am te偶 wszystkich o podpisanie mojej petycji, w kt贸rej wzywam ludzi do zaprzestania u偶ywania sk贸r i futer zwierz臋cych oraz do 艣wiadomego ograniczenia ilo艣ci produkt贸w pochodzenia zwierz臋cego, kt贸re spo偶ywaj膮, w celu przeciwdzia艂ania kryzysowi klimatycznemu i kryzysowi bior贸偶norodno艣ci. Sk贸ry i niekt贸re futra pochodz膮 z hodowli zwierz膮t, kt贸ra przyczynia si臋 do 18-procentowej globalnej emisji gaz贸w cieplarnianych. W konsekwencji prowadzi to do zmian klimatycznych i wymierania gatunk贸w przez wycinanie wa偶nych ekosystem贸w, takich jak amazo艅skie lasy deszczowe 鈥 m贸wi艂a w wywiadzie dla brytyjskiego Vogue鈥檃 w trakcie szczytu ONZ.

Za swoj膮 prac臋 otrzyma艂a Order Imperium Brytyjskiego, przyznawany od 1917 roku za zaszczytne dzia艂ania we wszystkich dziedzinach 偶ycia publicznego. Projektantka zosta艂a uhonorowana orderem klasy III, czyli Komandora (CBE). Dwie wy偶sze klasy: Kawalera i Damy Krzy偶a Wielkiego (GBE) oraz Kawalera Komandora lub Damy Komandor (KBE lub DBE) uprawniaj膮 do tytu艂u szlacheckiego i u偶ywania s艂贸w Sir lub Dame przed imieniem i nazwiskiem. Orderem wy偶ej klasy zosta艂 uhonorowany jej ojciec. Dame Stella McCartney to pewnie kwestia czasu.